واکنش گـورباچـف
403 بازدیدواکنش گورباچُف[*]
پس از اتمام قراءت و ترجمهٴ نامهٴ امام(قدّس سرّه)، آقای گورباچُف ابتدا از این پیام تجلیل کرد و آمادگی خود را برای ارسال جواب ابراز نمود و اظهار داشت: ما برخی از اشتباهات گذشته را ترمیم میکنیم که بار دیگر مبتلا نشویم و نیز در مورد آزادی ادیان، قانونی را در دست تصویب داریم و نیز افزود: همانگونه که در طلیعهٴ سخن گفتم ما میتوانیم با داشتن مکتبها و افکار گوناگون در کنار هم زندگی مسالمتآمیزی داشته باشیم. سپس ضمن بیان این نکته که ما هم دارای مکتب، ایده و فکری هستیم، با شوخی و خنده گفت: معلوم میشود حضرت امام از ایدئولوژی ما خوشش نمیآید. آیا میشود ما نیز ایشان را به مکتبمان دعوت کنیم؟ اما بعداً دوبار بر جدّی نبودن سخن آخر خود تأکید کرد.
پس از اتمام سخنان گورباچف، هیأت ایرانی از سخن او و از این که یک ساعت و اندی به پیام و ترجمهٴ آن گوش داده بود، تشکّر کرد.
امّا در مورد مهمترین حرف آقای گورباچف یعنی عدم دخالت در امور داخلی یک کشور، اینگونه پاسخ داده شد: شما به عنوان رهبر شوروی آزادید از اعماق خاک این کشور تا اوج آسمانهای این مرز و بوم، هرکاری انجام دهید؛ چون کشور متعلّق به شماست؛ امّا این رهبر الهی (امام خمینی(قدّس سرّه)) با آب و خاک و آسمان کشور شما کاری ندارد، بلکه روی سخن او با جان شماست. آقای گورباچُف! شما بعد از مرگ مانند درختی هستید که پس از شصت یا هفتاد سال میخشکد و از بین میرود یا مثل پرندهای که بعد از مدتها درِ قفس را برای او باز میکنند و او برای همیشه آزاد میشود؟ سخن این رهبر الهی این است که مرگ پایان کار نیست، بلکه شما هستید و ابدیّت اندیشه، افعال و اوصافتان که باید به فکر آنها باشید. شما گمان میکنید که مرگ مساوی با نابودی است؛ اما رهبران الهی میگویند که مرگ حیات جدید است.
این سخنان به عنوان آخرین کلام هیأت ایرانی مطرح شد و جلسهٴ دو ساعتهٴ ما به پایان رسید و در هنگام تودیع برای خدا حافظی گفتیم: خدا حافظ، خدا توفیق بدهد. آقای گورباچف گفت: «مردم ما میگویند: کار» و ما پاسخ دادیم که مردم ما گفتند: خدایا به امید تو قیام میکنیم و قیام نیز کردند و قدرتها را سرجایشان نشاندند!
یکی از اعضای هیأت ایرانی، خانم محترمی بود که سابقهٴ مبارزات سیاسی داشت و نیز نمایندهٴ مجلس شورای اسلامی بود. وقتی ایشان از طرف سفیر ایران به گورباچف معرفی میشد، او بسیار تعجّب کرد که یک زن در نظام اسلامی ایران بتواند در این سطح، مسؤولیت و فعّالیت اجتماعی داشته باشد.
به این ترتیب، سفر یک روزهٴ ما به مسکو با موفقیّت به پایان رسید و استقبال از هیأت ایرانی و بدرقهٴ آنها چه در دیدار با گورباچف و چه در فرودگاه، دوستانه و در کمال ادب واحترام بود. هنگام ورود ما به فرودگاه مسکو نمایندهٴ شخص گورباچف، معاون وزیر امور خارجه و نیز امام جمعهٴ مسکو که متأسفانه منتسب به حزب بود، برای استقبال آمده بود و در حالیکه برف سنگینی هم باریده بود، ما را تا شهر که ۴۰ کیلومتر فاصله داشت، همراهی کردند.
فرستاده شده در پیام به گرباچف |